Kripto düşerse halka arzlar ne olur?

Kripto para piyasasında yaşanan sert yükseliş veya düşüşler sadece Bitcoin ve altcoin yatırımcılarını etkilemiyor. Özellikle kripto sektöründe faaliyet gösteren şirketlerin halka arz planları, değerlemeleri ve yatırımcı talebi de piyasanın yönünden doğrudan etkilenebiliyor. Peki Bitcoin yükselirse halka arzlar neden hızlanıyor, düşerse şirketler neden beklemeyi tercih ediyor?

Kripto piyasası kasım ayına oldukça dalgalı başladı.

Bitcoin 1 Kasım sabahında yaklaşık 77.800 dolar seviyesinde işlem görürken ekim ayında yaklaşık yüzde 7,3 değer kaybetti. Kripto piyasasındaki korku göstergeleri de ay sonuna doğru belirgin şekilde zayıfladı.

Bu hareket sadece kripto paralarla sınırlı kalmadı.

Kripto sektörüne doğrudan bağlı halka açık şirketlerin hisselerinde de sert satışlar görüldü. Güncel piyasa verilerinde Coinbase yaklaşık yüzde 10,6, Strategy yüzde 7,8 ve Riot Platforms yüzde 6,8 düşüş gösterdi.

Asıl önemli nokta burada başlıyor.

Çünkü borsada işlem gören kripto şirketleri düşerken, halka arz hazırlığı yapan benzer şirketlerin yüksek değerlemeyle yatırımcı bulması da zorlaşıyor.

Kripto yükselirse halka arzlara ne olur?

Kripto piyasasında güçlü bir yükseliş başladığında ilk değişen şey yatırımcı iştahı oluyor.

Bitcoin ve Ethereum yükselirken kripto borsalarında işlem hacimleri genellikle artıyor. Daha fazla alım satım, borsalar için daha fazla komisyon geliri anlamına gelebiliyor.

Aynı zamanda kripto saklama, ödeme, madencilik ve altyapı şirketlerinin büyüme beklentileri de daha olumlu fiyatlanabiliyor.

Bu ortam halka arz hazırlığındaki bir şirket açısından oldukça avantajlı.

Şirket daha yüksek değerleme talep edebilir, yatırımcıların halka arza katılım isteği artabilir ve halka arz sırasında verilmesi gereken fiyat indirimi azalabilir.

Basit şekilde söylemek gerekirse:

Bitcoin yükselirken yatırımcılar kripto şirketlerine daha fazla para ödemeye istekli olabiliyor.

Bu da şirketlerin halka arz için piyasanın güçlü olduğu dönemleri tercih etmesinin en önemli nedenlerinden biri.

Kripto düşerse tam tersi yaşanıyor

Düşüş dönemlerinde ise aynı mekanizma tersine dönüyor.

Bitcoin sert şekilde gerilediğinde işlem hacimleri azalabilir, yatırımcıların risk alma isteği düşebilir ve halka açık kripto şirketlerinin piyasa değerleri gerileyebilir.

Yeni halka arz olacak şirket için burada önemli bir sorun ortaya çıkıyor.

Yatırımcılar şöyle düşünmeye başlıyor:

“Borsada işlem gören benzer şirketler yüzde 20-30 düşmüşken yeni gelen şirkete neden daha yüksek değerleme vereyim?”

İşte bu nedenle kripto şirketleri düşüş dönemlerinde halka arz değerlemelerini aşağı çekmek, daha az hisse satmak veya halka arz tarihini ertelemek zorunda kalabiliyor.

Halka arz fiyatını en fazla benzer şirketler etkiliyor

Bir şirket halka arz edilirken yalnızca kendi bilançosuna bakılmıyor.

Borsada işlem gören benzer şirketlerin değerlemeleri de dikkate alınıyor.

Örneğin bir kripto borsası halka arz olacaksa yatırımcılar Coinbase gibi halka açık şirketlerin gelirlerini, büyümesini ve piyasa değerini karşılaştırma amacıyla kullanabilir.

Bu nedenle kripto şirketlerinin hisselerinde sert düşüş yaşanması, henüz halka arz olmamış şirketlerin de değerlemesini dolaylı olarak aşağı çekebilir.

1 Kasım sabahındaki piyasa görüntüsü bunun güncel bir örneği.

Kripto paralar hafif toparlanmaya çalışmasına rağmen kripto bağlantılı bazı hisselerde satış baskısı çok daha güçlü kalıyor.

Yükseliş her zaman halka arz için yeterli değil

Burada önemli bir ayrıntı daha var.

Kripto fiyatlarının yükselmesi tek başına halka arz için yeterli değil.

Piyasanın ne kadar istikrarlı olduğu da önemli.

Bitcoin bir ay içerisinde yüzde 30 yükselip ertesi hafta yüzde 20 düşüyorsa yatırımcı açısından belirsizlik devam ediyor.

Halka arz yatırımcısı genellikle birkaç günlük fiyat hareketinden çok şirketin önümüzdeki yıllarda ne kadar gelir ve kâr üretebileceğini görmek istiyor.

Bu nedenle halka arz için en iyi ortam sadece yükselen değil, aynı zamanda volatilitenin azaldığı ve yatırımcı güveninin yükseldiği dönemler oluyor.

Bitcoin düştüğünde halka arzlar neden ertelenebilir?

Halka arz hazırlığı uzun bir süreç.

Şirket değerlemesi yapılıyor, yatırım bankalarıyla görüşülüyor, yatırımcı talebi ölçülüyor ve satış fiyatı belirleniyor.

Piyasanın bu süreç içerisinde sert şekilde düşmesi halinde şirket yönetimi halka arzı zorlamak yerine beklemeyi tercih edebilir.

Çünkü düşük piyasa koşullarında halka arz olmak şirket için daha fazla hisse vererek daha az para toplamak anlamına gelebilir.

Örneğin iyi piyasa koşullarında 5 milyar dolar değerleme alabilecek bir şirket, risk iştahının düştüğü bir dönemde aynı yatırımcı kitlesinden 3-4 milyar dolarlık değerleme teklifi görebilir.

Şirket acil nakde ihtiyaç duymuyorsa bu durumda halka arzı ertelemek daha mantıklı hale gelebilir.

Peki Borsa İstanbul’daki normal halka arzlar da etkilenir mi?

Burada kripto şirketleriyle diğer şirketleri birbirinden ayırmak gerekiyor.

Bitcoin’in düşmesi, Türkiye’de örneğin bir gıda, enerji veya sanayi şirketinin halka arzını doğrudan etkilemez.

Ancak dolaylı etkisi olabilir.

Kripto, teknoloji ve hisse piyasalarında aynı anda güçlü bir riskten kaçış oluşursa yatırımcılar nakitte kalmayı tercih edebilir.

Bu durumda genel halka arz talebi de zayıflayabilir.

Yani:

Kripto şirketlerinin halka arzında etki doğrudan ve güçlüdür.

Kriptoyla ilgisi olmayan şirketlerde ise etki daha çok genel piyasa risk iştahı üzerinden dolaylıdır.

Bugünkü piyasa bize ne söylüyor?

1 Kasım itibarıyla kripto piyasasının toplam değeri yaklaşık 2,63 trilyon dolar seviyesinde bulunurken piyasa duyarlılığı hâlâ korku bölgesinde. Bitcoin 77-78 bin dolar çevresinde tutunmaya çalışıyor.

Aynı zamanda kripto bağlantılı halka açık şirketlerdeki satışların Bitcoin’den daha sert olması dikkat çekiyor.

Bu durum, yeni halka arz hazırlığındaki kripto şirketleri açısından yatırımcıların şu anda daha temkinli davranabileceğine işaret ediyor.

Ancak Bitcoin yeniden güçlü bir yükseliş trendine girer, işlem hacimleri artar ve halka açık kripto şirketlerinin hisseleri toparlanırsa halka arz piyasasındaki iştah da hızla değişebilir.

Kısacası

Kripto piyasası yükseldiğinde şirketlerin gelir beklentileri, yatırımcı ilgisi ve değerlemeleri genellikle güçleniyor. Bu da halka arzların önünü açabiliyor.

Kripto piyasası düştüğünde ise halka açık benzer şirketlerin değerleri geriliyor, yatırımcılar daha fazla iskonto talep ediyor ve bazı şirketler halka arzı daha uygun bir döneme bırakmayı tercih edebiliyor.

Halka arz piyasası açısından asıl önemli olan sadece Bitcoin’in fiyatı değil; yatırımcının kripto sektörüne ne kadar risk sermayesi ayırmaya hazır olduğu.

Kripto piyasasında güçlü ve istikrarlı bir yükseliş varsa halka arz penceresi açılıyor.

Korku ve sert düşüş hâkimse aynı pencere hızla kapanabiliyor.